خواب

امروز یکی از پنج روز تعطیلی اینجاست. خدا را شکر که ساعت من مطابق معمولِ بقیه دوشنبه ها زنگ زد و من ساعت شش و نیم از خواب پریدم. داشتم خواب وحشتناکی می دیدم. البته خوابها در خواب که هستند وحشتناکند وقتی تعریف می شوند بیشتر مضحک هستند. بهرحال من خواب دیدم یک نفر غرق شد. دفعه پیش که یک نفر در خوابم غرق شد ، فردایش یک پسر بچه در استخر خانه مان غرق شد. بچه تا نیم ساعت پیشش داشت با دخترم بازی می کرد ولی نیم ساعت بعد پریدم توی استخر و جنازه اش را کشیدم بیرون. بعد هر چقدر عملیات احیا انجام دادم برنگشت. فقط کف بالا می آمد. بعد فکر کردیم بیمارستان ریه اش را سوراخ می کنند و آب را خالی می کنند یا یک شوک می دهند و بر می گردد. ولی وقتی بردیمش بیمارستان دکتر شروع کرد به نوشتن. پرسیدم چه می نویسین گفت جواز فوت. و من آنجا بود که فهمیدم مرگ لعنتی چقدر سبک می آید و می برد و گورش را گم می کند. من از چیزهای مرموز می ترسم. فکر می کنم از همان موقع بود که از مرگ ترسیدم. هنوز هم اسمش چهار ستون بدنم را به لرزه می اندازد. قبل تر ها فکر می کردم هر وقت زمان مردنم بشود یک مدتی توی بیمارستانی جایی بستری می شوم بعد که تکلیف همه چیز را مشخص کردم و خیالم راحت شد و از همه خداحافظی کردم می روم. از آن اتفاق به بعد دیگر فهمیده ام که مرگ مادر قهبه تر از این حرفهاست که به آدم مهلت خداحافظی بدهد. هیچ تضمینی هم نیست در این کشور غریب با یک بچه کوچک سراغ تو نیاید. یا سراغ خانواده و عزیزانت که هر ثانیه آرزوی دیدنشان را داری. پدرم می گوید مردن چیز خیلی خوبی است و اصلن ترس ندارد. می گوید مثل بیرون آمدن از شکم تنگ و تاریک مادر و تولد به این دنیای پر نور و بزرگ می ماند. می گویم پس این کسشرهایی که خدا مثل مادر فولاد زره نشسته است تا ترتیب هر کسی که حرفهای او را گوش نکرده وسط آن دنیا بدهد چیست. می گوید دخترم خدا مهربان است. عشقش بشری نیست که برای یک نفر باشد برای یکی نباشد. این حرفها هم همش از دم مزخرف است. می گویم بابا تو هم با من بیا. از من جدا نشو. می گوید نترس دخترم . نترس .

گناه زنانه

چند روز پیش یکی از همکارهای ایرانی ام که به کون بلبلی معروف است، ژستِ متفکرانه گرفت وشروع کرد به نصیحت کردنِ من که سیگار نکشم. کرمم گرفت که ببینم دلیل نصیحت کردنش چیست. اول یک بحث منطقی راه انداخت اندر مضراتِ سیگار و میزان آسیبی که هر نخ سیگار به بدن می زند. جواب دادم این آسیب در برابر آلودگی ای که هوای تهران به ریه های ما وارد می کرد اصلن بشمار نمی آید. وقتی دید از این در پیروز نمی شود، زد یک کانال دیگر. گفت تو بچه داری. گفتم خب؟ گفت الگوی بچه محسوب میشی. گفتم مادر و پدر من هیچکدام در زندگیشان یک نخ هم سیگار نکشیدند ولی من و خواهر برادرم همگی سیگاری شدیم . پس این هم ربطی ندارد. می دانستم طرف الان است که برود تو باقالی ها. خلاصه در نهایت گفت سیگار کشیدن برای زن وجهه خوبی ندارد. با تعجب پرسیدم : "بنظر تو سیگار کشیدن کار زشتی است؟" جواب داد بله. پرسیدم :" اگر زشت است پس چرا اصلن اسم زن را آوردی؟ مگر کار زشت مردانه زنانه دارد؟ این طرز زنانه مردانه گرایی موافق حقوق بشر نیست. موافق انصاف هم نیست. اگر عّرفِ شما مخالف عدل و انصاف است این عُرف است که باید برداشته شود نه آزاد اندیشیِ کسانی که وجهه شان را با عُرفِ درِ پیت تان می سنجید" البته بعدش سعی کرد به من بفهماند که آدمِ دُگمی نیست، اما چندش آور ترین اخلاقِ من با اطرافیانم این است که قبل از اینکه بیشتر از این کسشر بگویند می روم ! آدم باید قبل از اینکه به یک چیز اعتقاد پیدا کند نگاه کند ببیند این اعتقادی که ازش حرف می زند مال خودش است، مال پدر و مادرش است یا مال عمه بلقیسش . حداقل فکر کند ببیند تا چه حد می تواند از آن دفاع کند، بعد شروع کند به نصیحت کردن دیگران.( بماند که من کلن با نصیحت کردن یا شنیدن آبم توی یک جوی نمی رود. ) آدمِ عاقل سر طنابی را که نمی داند تهش کجاست نمی گیرد.

آشغال خور

خبر اختلافهای پیاپی من و او که در فامیل پیچید ، خاله خانمهای دو طرف نشستند سر میز مذاکره. بعد از کلی صغرا کبرا بافتن ، بالاخره رفتند سر اصل مطلب و گفتند : "وقتی یک رابطه به بن بست می خورد مشکل اصلی در رختخواب است. فقط رختخواب". بعد هردوی ما را نصیحت کردند که بچه های خوبی باشیم و مثل بچه آدم بخوابیم روی هم و برای حفظ خانواده، هفته ای یکبار هم که شده بطور مصلحتی یکدیگر را بگاییم. من اما نمی فهمیدم که چطور ممکن است از ریشه مشکلات برای حل خود مشکلات استفاده کرد؟ خب این مسلم بود که ما دو تا دیگر دوست نداشتیم دستمان هم به هم بخورد. اینکه مثل دوتا آدمِ آلت پریش، بطرز رقت باری خودمان را مجبور کنیم که به هم تجاوز کنیم هم از عهده هیچکداممان بر نمی آمد. برای همین هم تصمیم گرفتیم پایمان را از زندگی یکدیگر بکشیم بیرون و هر کسی برود رَدِ کارَش. راستش من فکر نمی کردم که دیگر اصلن بتوانم با هیچ موجود نَر دیگری بخوابم، ولی خوابیدم. خاله خانم هاراست می گفتند مشکل اصلی همه رابطه ها در رختخواب است. فقط آنها نمی دانستند با به زور گاییدن همدیگر نمی شود رابطه ای بوجود آورد که جسم و روح آدم را سیراب می کند. تنها احساسی که به آدم دست می دهد این است که سرت را بکنی داخل سطل آشغال ، دماغت را بگیری و هرچه آشغال آنجا می بینی ببلعی تا از گرسنگی نمیری. گاهی آشغالهایی که به زور فرو داده ای زودتر تو را به سمت مرگ هدایت می کنند تا گرسنگی.

تنهایی

آدم ها وقتی خودشان را زیاد توضیح می دهند بدون شک یک جای کارشان می لنگد. برای اثبات سفید بودن ماست لزومی ندارد پنجاه و سه ساعت وقت صرف کنی. بگذار کسی که می خواهد سیاهی اش را ثابت کند وقت کافی برای گفتن داشته باشد. این روزها تصمیم گرفته ام دیگر ساکت باشم. دیگر کشش حرف زدن ندارم. گاهی فکر می کنم تکلم، بزرگترین اشتباهی بود که تکوین در حق بشر کرد، چون تنها نتیجه اش این است که آدم را از خود واقعی اش دور می کند. چون تنها وسیلۀ فرار از تنهایی است. و تنهایی تنها حقیقت زندگیست. تنها حقیقتی که همه آنقدر مشغول فرار از آن هستند که وقت نمی کنند ببینند او دنبالشان نمی دود بلکه در درونشان وجود دارد، و هرچه دوست پیدا کنند، و هرچه با این و آن بخوابند، و هرچه خودشان را به همه توضیح دهند یا ثابت کنند نمی توانند از تنهاییشان فاصله بگیرند. ولی هر کسی مجبور است یک روزی تنهایی را قبول کند و همیشه آن روز دردناک ترین روز زندگی آدم خواهد بود.

خانم

گلمه خانم بودن که پیش می آید یاد نسرین می افتم. دخترخاله ام نسرین همیشه با من فرق داشت. وقتی من در کوچه با بچه های محل والیبال بازی می کردم، او تمام کمد ها را می ریخت بیرون و مرتب می کرد. وقتی من بهترین سرگرمی زندگی ام این بود که بروم سینما یا نمایشگاه کتاب، نسرین می ماند در خانه و باقالی پلو با مرغ درست می کرد. بعد مادر و پدرش هر جا می نشستند نسرین را مانند گوشکوب می کوبیدند در سر همۀ دخترهای فامیل. نسرین پانزده سالش بود ولی آشپزی بلد بود، خانه دار بود و از همه مهمتر آرام و بی سر و صدا بود. اگر در سرش هم می زدند صدایش در نمی آمد. می نشست ساعتها با مادرهایمان سبزی قرمه پاک می کرد و تازه از سبزی پاک کردنِ آنها هم ایراد می گرفت. مامان من را می گویی ، آب از لب و لوچه اش جاری می شد. همیشه حسرتِ داشتنِ دختری مثل نسرین را داشت نه آدم گردن شقی مثل من. همیشه به من سرکوفت می زد که خانمی را از نسرین یاد بگیرم. لباسهای نسرین خانمانه بود لباسهای من جلف، مدل موی نسرین خانمانه بود مدل موی من لاشی بازی. رفتارهای نسرین خانمانه بود ، من همش بیخودی هر و کر می کردم و چشم غره نصیبم می شد. خلاصه نسرین آنقدر خانم بود که خیلی زود شوهر کرد و پشت بندش بچه دار شد. مادرم هم غصه می خورد که من با این خل بازی هایم آخر روی دستش می مانم. زمانی که من را از توی کمیته با دوست پسرم جمع کردند، نسرین توی خانه تنگ دل شوهرش داشت بچه اش را روی پایش می خواباند. راستش گاهی به زندگی خانمانه اش قبطه می خوردم. از اینهمه هیاهو در زندگی بی سر و تهم خسته می شدم. شاید یکی از دلایل ازدواج کردنم هم همین بود که تصمیم گرفتم من هم خانم بشوم. اما آنقدر دایره خانم بودن وسیع بود که من از پسش بر نمی آمدم. و این واقعیت را فقط چند ماه بعد از ازدواج فهمیدم. شب عید بود و خانواده همسرم می خواستند که ما همراه آنها عید را به شهرستان نزد فامیلهایشان برویم در حالیکه من دوست داشتم چند روز اول عید را بخاطر عروسی دوستم، تهران بمانم. خیلی راحت گفتم از روز اول عید دوست ندارم بروم شهرستان. مادرشوهرم بادی به غبغب انداخت و گفت : "عروس هم عروسای قدیم. حداقل کمی خانمی سرشون می شد سرشونو مینداختن پایین مطیع شوهرشون بودن." خلاصه عید آن سال ما رفتیم شهرستان ولی خانواده همسرم گویا اعلامیه سر در خانه زده بودند و هر کسی که می آمد آنجا عید دیدنی سراغ من را می گرفت . من هم بالاخره از این که تمام تعطیلاتم را با کسانی که هیچوقت ندیده بودم و بعدها هم هرگز ندیدم فقط باید احوالپرسی می کردم خسته شدم و رفتم توی اتاق شروع کردم به کتاب خواندن. این دفعه نوبت همسرم بود که گفت: تو فکر می کنی کی هستی؟ فکر می کنی رئیس جمهور امریکایی همه باید برای دیدنت وقت بگیرن؟ نه عزیزم هیچی نیستی! الانم یا میری تو پذیرایی با مهمونا چاق سلامتی می کنی یا با مشت می زنم تو دهنت. من هم در جواب گفتم. تو با مشت بزن تو دهن من تا من هم با لگد برم تو دهنت. خاله شوهرم من را کشید کنار و گفت:" شوهر حق داره هر وقت صلاح دید ، آدمو تنبیه کنه . زن باید خانمی کنه صداش در نیاد. من یک بار شوهرم توی آشپزخونه چک زد در گوشم اومدم بیرون جلوی مهمونا لبخند زدم . مرده ! حق داره! " کم مانده بود لگدی که قولش را به شوهرم داده بودم نثار خاله خانم کنم. فقط سعی کردم به حرفهایش گوش نکنم و بگذارم حرفش تمام شود و برود. او هم خودش فهمید دارد بخیه به آبدوغ می زند و دیگر چیزی نگفت. چند روز پیش داشتم با نسرین تلفنی صحبت می کردم. به من می گفت "احساس می کنم پیر شدم اما اصلن زندگی نکردم. از هیچ چی چیزی نفهمیدم. خوش بحال تو که اقلن تونستی خودت باشی" پیش خودم فکر می کردم این خانم بودن دقیقن چه زهر ماری است که هر کثافتی را که می خواهند به یک زن القا کنند با این کلمه لقمه پیچش می کنند فرو می کنند در حلق زنها. کم کم فهمیدم خانم بودن یعنی تحقیر شوی ، صدایت در نیاید. کتک خوردی حرف نزنی. یعنی اگر یکجایی کسی انگشتت کرد اگر اعتراض کنی آبروی خودت می رود پس صدایت در نیاید. یعنی اصلن یاد نگیری که وجود داری. یاد نگیری که به خواسته های خودت هم فکر کنی. چند روز پیش یک یک نفر به من پیغام داد که یکی از نوشته های من را در وبلاگ شخصی خودش به اسم خودش گذاشته. من جواب دادم "الان توقع داری ازت تشکر کنم؟" خلاصه بعد از چندتا دیالوگ در نهایت گفت: "فکر می کردم خانم تر از این حرفها باشی"! البته خانم بودن برای فاطی تمبان نمی شود. شماهم بهتر است هرگونه پایمال کردن حق و حقوق زن را تحت عنوان خانم بودن به زور به او نچپانید.

اولین دوست پسر من

اولین دوست پسر زندگی ام اسمش کامران بود. آنموقع همش شانزده سالم بود و کامران را از بین فوج پسرهای محل که ناگهان همه بطرز مشکوکی تصمیم گرفته بودند مخ من را بزنند پیدا کرده بودم. هنوز هم نفهمیدم دلیل حمله ور شدن همۀ پسرهای محل به سمت مخ من با آن تیپ مزخرفم که هیچ چیزش به هیچ چیزش نمی آمد دقیقن چه بود. خب آدمها در سن پانزده شانزده سالگی زشت ترین دوران زندگی خود را سپری می کنند. از استخوانبندی مزخرف صورت و بدن که یک چیز لنگ در هوایی بین بلوغ و کودکی سیر می کند گرفته تا تجربه خیلی جدید انتخاب تیپ و لباس . من هم تقریبن یک آش شله قلمکاری بودم که شلوار پاره پوره را با کیف سامسونت ست می کردم و فکر می کردم خیلی هم آپ تو دیت هستم. در عین حال مدتی بود که خوره فیلمهای کاراته ای مثل قدرت پا و این کسشرها شده بودم و سرم را میزدند تنم در باشگاه کاراته بود. کمربند سبزم را هم گرفته بودم و از شدت قلدربازی خدا را بنده نبودم. بعد رفتم سراغ گیتار. البته همیشه موسیقی را دوست داشتم ولی چون پدرم از موسیقی خوشش نمی آمد و حاضر نبود پول خرج موسیقی کند، من نتوانستم پیانو بخرم و به همان گیتار قناعت کردم. آنموقع ها تیریپ مخ زنی پسرها مثل الان نبود. استایلش هم متفاوت بود. پسرها به گوشی و ماشین و کفش زارا و کیف منگوی طرف جذبش نمی شدند. کافی بود دختر یک مقدار با بقیه متفاوت باشد. بهرحال من که تازه کلاس اول دبیرستان را تمام کرده بودم با کامران که دانشجوی سال آخر علوم آزمایشگاهی و بیست و پنج سالش بود دوست شدم. گاهی فکر می کنم کامران چقدر در دلش به کودکانه بودن کارهای من باید خندیده باشد، اما او همیشه آرام و خوب بود. عاشق اشعار وحشی بافقی و کتابهای میلان کوندرا و صادق هدایت بود. فقط داریوش و ابی گوش می کرد و خیلی مهربان و عاقل بود. حداقل به نظر من آنموقع ها خیلی عاقل می آمد. آن زمان، بزرگترین خلاف ما این بود که ماهی یک بار با دوست پسرمان قرار بگذاریم بیاید سر کوچه سوارمان کند ببردمان بستنی اکبرمشتی بخوریم و هول هولکی برمان گرداند دوباره سر کوچه و ما با استرس برویم خانه و سعی کنیم در چشمهای مادرمان نگاه نکنیم که نفهمد داریم خالی می بندیم که محسن آقا بقال جلد مشمایی برای کتابمان نداشته و مجبور شده ایم تمام محل را بگردیم . دوستی من با کامران شش ماه بیشتر طول نکشید. بعدش از دردسر دوست پسر داشتن حالم بهم خورد و یکهو گفتم دیگر دوست ندارم با کسی دوست باشم. هنوز هم وقتی یادم می افتد که کامران بیچاره بجای اینکه من را ایستگاه کند اسم من را می انداخت گردنش می خواهم شاخ در بیاورم. بعد از کامران یک مدت با هیچ کس دوست نشدم و بعدش فقط برای پارتی و اسکی و مسخره بازی و فان با این و آن دوست می شدم ولی هیچکدام حتی به یک ماه هم نمی رسید. تا اینکه بعد از ده سال ، یکبار در خیابان کریمخان داشتم راه می رفتم که یک آقای جاافتاده صدایم کرد، با تعجب رویم را برگرداندم و چند ثانیه در صورتش خیره شدم. متوجه شد که نشناختمش. یعنی خوب یادش بود که حافظه تصویری من بطرز رقت آوری فاکد آپ است. خودش را معرفی کرد: کامران! اولش شوکه شدم ولی در عین حال خیلی خوشحال احوالپرسی کردم و مثل دو تا دوست قدیمی خیلی خوب رفتیم یکجا بنشینیم قهوه ای بخوریم و هنگ آوت کنیم. من هم دیگر بزرگتر از این حرفها بودم که بخاطر هر یک دقیقه تاخیر به مادرم جواب پس بدهم. او گفت انگار تمام این سالها من را فریز کرده بودند و اصلن از شانزده سالگی تا بحال قیافه ام تغییری نکرده جز اینکه ابروهایم مدلش عوض شده است. آخر سر هم یک دسته گل برای من خرید و بیزینس کارتش را داد و خداحافظی کرد. من هم حس خیلی خوبی داشتم از اینکه یک دوستی آنقدر خوب تمام شده است که بعد از سالها می شود در خیابان یکدیگر را دید و با هم یک قهوه ای خورد و کلی لذت برد و یاد خاطرات قدیم کرد. این یعنی اصلن آن دوستی تمام نشده بوده. این یعنی هنوز هم تمام نشده. آدمها تا وقتی از خاطرات هم احساس کدورت و انزجار پیدا نکرده اند یعنی هنوز هم دوست هستند. حالا هر کجای دنیا که می خواهند باشند.

بدون هیچ عنوانی

گاهی وقتها مثل امروز ، همین امروز، فقط باید چشمها را بست و ادامه داد. بی هیچ فکر کردنی ... نه حتی به اینکه چطور همۀ اتفاقهای تلخ یکجا احمقانه جمع شده اند و تو درست وسط دلشان داری نفس می کشی ، راه می روی ، غذا می خوری و برای سیگار بعدی ات دنبال فندک می گردی... و به هر مشتری ای که وارد می شود لبخند میزنی و از باران می گویی که چطور بوی دیوارهای کاهگلی را بیدار کرده است... این روزها از آن روزهاست که زندگی یادم آورده چقدر حقیر است و چقدر حقیرانه در دامنش دست و پا می زنیم و سر خودمان را گرم می کنیم تا تمام شود. اتفاق بد این نیست که بخاطر نوشته ای که نام و نشانی قید نشده است احضاریه دادگاه در سرزمین آزادی بیان بیاید دم خانه ات. اتفاق بد، نادانی است. اینکه هنوز آدمهایی هستند که بجای فکر کردن جیغ می زنند. حقارتشان را، عقده هایشان را، بدبختیشان را و از همه بدتر عجزشان را . اتفاق بد ، دشمنی است. اینکه بعضی ها در گیس و گیس کشی بیشتر آرامش دارند تا در مکالمه. اتفاق بد ، این است که تو ... بجای اینکه از آینه تشکر کنی برای اینکه لکه روی صورتت را نشانت داده، با سنگ بزنی و آنرا بشکنی !! اینجا فقط یک مشکل وجود دارم و آن این است که من تنها جای سفتی بودم که رویش شاشیدی ، و خاصیت شاشیدن در جای سفت این است که هرچه شاشیده ای کمانه می کند می پاشد به خودت و سرتاپایت را به کثافت میکشد.